अध्यायः १४

युधिष्ठिर उवाच।

असान्निध्यं कथं कृष्ण तवासीद्वृष्णिनन्दन।
क्व चासीद्विप्रवासस्ते किंचाकार्षीः प्रवासतः ।।

कृष्ण उवाच।

साल्वस्य नगरं सौभं गतोऽहं भरतर्षभ।
निहन्तुं कौरवश्रेष्ठ तत्र मे शृणु कारणम् ।।

महातेजा महांवाहुर्यः स राजा महायशाः।
दमघोषात्मजो वीरः शिशुपालो मया हतः ।।

यज्ञे ते भरतश्रेष्ठ राजसूयेऽर्हणां प्रति।
स रोषवशमापन्नो नामृष्यत दुरात्मवान् ।।

श्रुत्वा तं निहतं साल्वस्तीव्ररोषसमन्वितः।
उपायाद्द्वारकां शून्यामिहस्थे मयि भारत ।।

स तत्र युद्धमकरोद्बालकैर्वृष्णिपुङ्गवैः।
निवृत्तः कामगं सौभमारुह्यैव नृशंसवत् ।।

`चिरजीवी नृपः सोऽपि प्रसादात्पद्मजन्मनः।'
ततो वृष्णिप्रवीरांस्तान्बालान्हत्वा बहूंस्तदा।
पुरोद्यानानि सर्वाणि भेदयामास दुर्भतिः ।।

उक्तवांश्च महाबाहो क्वासौ वृष्णिकुलाधमः।
वासुदेवः स मन्दात्मा वसुदेवसुतो गतः ।।

तस्य युद्धार्थिनो दर्पं युद्धेनाशयिताऽस्म्यहम्।
आनर्ताः सत्यमाख्यात तत्र गन्ताऽस्मि यत्र सः ।।

तं हत्वा विनिवर्तिष्ये कंसकेशिनिषूदनम्।
अहत्वा न निवर्तिष्ये सत्येनायुधमालभे ।

क्वासौ क्वासाविति पुनस्तत्रतत्र प्रधावति।
मया सह रणे योद्धुं काङ्क्षमाणः स सौभराट् ।।

अद्यतं पापकर्माणं क्षुद्रं विश्वासघातिनम्।
शिशुपालवधामर्षाद्गमयिष्ये यमक्षयम् ।।

मम पापस्वभावेन भ्राता येन निपातितः।
शिशुपालो महीपालस्तं वधिष्ये महीतले ।।

भ्राता बालश्च राजा च न च संग्रामकोविदः।
प्रमत्तश्च हतो वीरस्तं हनिष्ये जनार्दनम्।

एकमादि महाराज विलप्यदिवमास्थितः।
कामगेन स सौभेन क्षिप्त्वा मां कुरुनन्दन ।।

तमश्रौषमहं गत्वा यथा वृत्तः स दुर्मतिः।
मयि कौरव्य दुष्टात्मा मार्तिकावतको नृपः ।।

ततोऽहमपि कौरव्य रोषव्याकुललोचनः।
निश्चित्य मनसा राजन्वधायास्य मनो दधे ।।

आनर्तेषु विमर्दं च क्षेपं चात्मनि कौरव।
प्रवृद्धमवलेपं च तस्य दुष्कृतकर्मणः ।।

ततः सौभवधायाहं प्रतस्थे पृथिवीपते।
स मया सागरावर्ते दृष्ट आसीत्परीप्सता ।।

ततः प्रध्माप्य जलजं पाञ्चजन्यमहे नृप।
आहूय साल्वं समरे युद्धाय समवस्थितः ।।

तन्मुहूर्तमभूद्युद्धं तत्र मे दानवैः सह।
शवीभूताश्च मे सर्वे भूतले च निपातिताः ।।

एतत्कार्यं महाबाहो येनाहं नागमं तदा।
श्रुत्वैव हास्तिनपुरे द्यूतं चाविनयोत्थितम्।
द्रुतमागतवान्युष्मान्द्रष्टुकामः सुदुःखितान् ।।

।। इति श्रीमन्महाभारते अरण्यपर्वणि
अर्जुनाभिगमनपर्वणि चतुर्दशोऽष्यायः ।। 14 ।।